© 2018 BY KLIMAATAVONTUUR gecreeerd met WIX.COM

  • Facebook Basic Black

Van wie komt de opdracht?

March 20, 2019

Wie welke rol heeft in het klimaatavontuur, is vaak onduidelijk. Wanneer ik mij als bewoner geroepen voel om iets te betekenen om de opwarming van de aarde terug te dringen, hoe klein ook, ben ik mijn eigen opdrachtgever. Zo ging ik plastic scheiden, biologisch eten, ook de rest van mijn producten biologisch inkopen, over op tweedehandskleding, en - onder aanvoering van mijn dochter gaan we nu geheel vegetarisch eten. Daarna maar eens aan de slag met de rest van het wensenlijstje. Daarop staat nog het serieus oppakken van moestuin, regenwateropvang en composteren.

 

 

Dat is wat ik zelf kan doen. Er zijn veel stimuleringsregelingen voor mij als consument: ik heb een subsidie gekregen voor de aanleg van een groen dak en voor vloerisolatie, ik kan hem krijgen voor een warmtepomp (maar ik wacht nog even op de warmteoplossing voor mijn wijk), en met een beetje mazzel ook nog voor zonnepanelen.

 

Samen doen en professioneel belonen

Er zijn ook al een paar stimuleringsregelingen voor groepen van mij: wijkinitiatieven en energiecooperaties kunnen subsidie aanvragen bij mijn provincie, bij mijn gemeente, bij een lokaal fonds. We kunnen ons associeren met Hoom en met Buurkracht. En we kunnen een coöperatie oprichten. Bij mij in het buurtteam zijn we dat nu aan het uitzoeken. Energiecooperaties kunnen zo bijdragen aan de professionalisering van het buurtinitiatief. 

 

Maar... klopt dat wel? Uit de kluiten gegroeid vrijwilligerswerk kan nog een beetje doorgroeien met behulp van een subsidie? Dat is een beeld. En de waarheid heeft vele gezichten. Want een ander beeld is: energiecoöperaties bestaan uit een groep ervarings- en kennisdeskundige wijkprofessionals en zij groeien uit tot de spil van de wijkaanpak. Deze koplopers scholen zich nu in het bereiken van andere groepen bewoners. Hoe bereiken we de middengroepen, is een centrale vraag in de warmtetransitie. En daar zijn wij vanuit het klimaatavontuur bij betrokken. Nogal wat energiecoöperaties trekken de energietransitie los in hun dorp of wijk of stad. En dat verdient professionele beloning, de subsidie voorbij. De eerste bestuurder die dat begrijpt en ernaar handelt, gaat echt meters maken met de energietransitie in zijn of haar gemeente of provincie.

 

Rolverwarring verlamt bewoner

Nu zien we dat er nog vaak verwarring is over de rol die gemeente, energiecoöperatie, wijkinitiatief en intermediaire organisaties hebben te pakken in de transitie. Die rolverwarring maakt dat bewoners niet weten bij wie ze moeten zijn als ze wat willen. Een voorbeeld:

 

In een opstelling* die ik onlangs begeleidde was de vraag: hoe krijgen we de buurtbewoners in beweging? We stelden op: gemeente, buurtteam, intermediair, bewoners, doel en opdracht. De deelnemers kozen zelf hun rol en namen als representant hun plek in. Vervolgens was de vraag aan elk van hen: ‘Wat ervaar je op die plek? En met wie heb jij contact?’ De representant van de opdracht voelde zich bij niemand horen,  en tegelijkertijd bij iedereen. Dat was te begrijpen vanuit de aard van de opdracht: want het ging over verduurzaming richting een aardgasvrije wijk. Maar toch was er ooit om de opdracht gevraagd: tussen gemeente en intermediair, en tussen intermediair en buurtteam. En daar zat het vast: hoe nu verder? 

 

Er waren twee soorten bewoners in de opstelling. De ene groep was actief aan de slag gegaan, dichtbij en in contact met de gemeente. De andere groep bewoners was zoekende, dichtbij het doel. En de representant van het doel op zijn beurt maakte duidelijk dat het doel belangrijk was en dat de tijd opraakt. Beweging ontstond toen er plek kwam voor een extra element: wantrouwen kwam in de opstelling en kreeg stem, werd gezien en door iedereen gewaardeerd(!) Toen zag de opdracht dat het zich kon aansluiten bij de bewoners die activiteiten wilden ontplooien in de wijk, en samen trokken zij in de richting van de zoekende bewoners die wel wat wilden betekenen maar niet wisten hoe. 

 

Het team dat de opstelling deed was er blij mee: het gaf inzicht voor gewenste activiteiten in het jaarplan. In plaats van een lang gesprek in een vergadering, had nu ieder een rol belicht en doorvoeld, en hadden allen zich verplaatst in andere perspectieven. Minder en om beurten praten, spelen met emoties en provocaties, hadden structuur en energie gegeven. En door samen iets te doen, voelde het team meer verbondenheid. In de nabespreking bleken ze vrij unaniem over de rode draden en inzichten uit de opstelling en de acties die ze daaraan wilden verbinden. Afspraken waren daarna snel gemaakt. 

 

NA STAP 1, KOMT STAP 1

Het voorbeeld illustreert dat we samen aan het leren zijn. We leven in een tijdperk waarin kennis voortdurend verandert, het is niet bij te houden. Kijk alleen maar naar de enorme hoeveelheid technische mogelijkheden om aardgasvrij te worden? Wat moeten we als buurt nu kiezen? Als je toch wat samen wilt doen, dan helpt een 'samen leren houding'  enorm om uit de verlamming te komen: we bekijken het stap voor stap, we nemen de eerste, en na stap 1, komt stap 1. Buurtinitiatieven die zo werken, zijn succesvol. Mijn bijdrage aan het klimaatavontuur van bewoners is het begeleiden van teamontwikkeling in de buurt en de dialoog met groepen bewoners en professionals.

 

* Een opstelling is een soort levend schilderij waarin deelnemers mensen of functies of thema's representeren. Dat is niet helemaal hetzelfde als naspelen, want je hoeft niets te spelen: je benoemt op de plek waar je staat wat door je heengaat. Verplaatsen in de ander gaat als vanzelf. Meer over systemisch werk vind je in deze blog, waarin het voorbeeld dat je hier lees nog een keer wordt beschreven: https://pentascope.nl/team-levend-schilderij/

 

 

Share on Facebook
Share on Twitter
Please reload

Uitgelichte berichten

Parels, Rollen en Principes

October 4, 2019

1/5
Please reload

Recente berichten

October 4, 2019